Từng là “vua của đường phố”, lựa chọn khởi đầu hoàn hảo cho người mua ô tô lần đầu, phân khúc xe hạng A tại Việt Nam đang đứng trước một dấu hỏi lớn về tương lai. Doanh số sụt giảm, các mẫu xe lần lượt bị “khai tử”, và vị thế độc tôn về giá rẻ đang bị lung lay dữ dội.
Xe hạng A đang thực sự rơi vào thế “trên đe dưới búa”, bị chèn ép từ cả phân khúc trên và dưới. Vậy, liệu thời hoàng kim của những chiếc xe nhỏ gọn này đã thực sự kết thúc? Hãy cùng lắng nghe cuộc tranh luận đa chiều từ các chuyên gia trong ngành.
1. “Gọng kìm” từ phân khúc B: Khi “cố một chút” trở nên quá hấp dẫn
Đây là áp lực lớn nhất khiến xe hạng A mất đi lợi thế cạnh tranh cốt lõi: giá bán.
Theo Host Việt Anh, một chuyên gia trong ngành, khoảng cách về giá giữa xe hạng A bản cao cấp và xe hạng B bản tiêu chuẩn đã bị thu hẹp đến mức không đáng kể.
“Kia Morning bản cao nhất giá 469 triệu, Honda City G chỉ 499 triệu. Thêm khoảng 30 triệu, người mua có xe cỡ B rộng rãi, động cơ mạnh hơn và có cả gói an toàn Honda Sensing,” anh phân tích.
Khi chỉ cần “cố một chút”, người dùng đã nhận lại được một chiếc xe vượt trội về mọi mặt:
- Không gian rộng rãi hơn: Xe cỡ B mang lại sự thoải mái cho cả gia đình.
- Vận hành mạnh mẽ, đầm chắc hơn: Trải nghiệm lái trên cao tốc hay đường trường tốt hơn hẳn.
- An toàn vượt trội: Nhiều mẫu xe hạng B nay đã được trang bị các gói an toàn chủ động tiên tiến (ADAS).
Ngay cả lợi thế về tiết kiệm nhiên liệu cũng không còn là độc quyền. Một số mẫu xe hạng B như Nissan Almera 1.0 Turbo chỉ tiêu thụ hơn 4 lít/100km, con số đáng mơ ước ngay cả với xe hạng A.
2. “Cú sốc” từ xe điện: Khi lợi thế “nhỏ gọn” bị chiếm lĩnh
Nếu xe hạng B tấn công từ phía trên, thì xe điện lại tạo ra một gọng kìm khác từ phía dưới, đánh thẳng vào những ưu điểm còn sót lại của xe hạng A.
- Xe chạy dịch vụ đổi ngôi: Theo nhà báo Đinh Văn Nam, thị phần khách mua xe chạy dịch vụ, vốn là “mỏ vàng” của Grand i10 hay Morning, nay đã bị xe điện như VinFast VF 5 chiếm lĩnh gần hết nhờ chi phí vận hành cực rẻ.
- Xe đô thị có lựa chọn mới: Với nhu cầu một chiếc xe siêu nhỏ gọn để luồn lách trong phố, VinFast VF 3 đang nổi lên như một biểu tượng. Nó nhỏ hơn, linh hoạt hơn và mang cá tính độc đáo hơn hẳn so với một chiếc hatchback hạng A truyền thống.
Như vậy, cả hai mục đích sử dụng chính của xe hạng A (chạy dịch vụ và đi phố) đều đang có những lựa chọn thay thế hiệu quả và kinh tế hơn từ xe điện.
3. Vậy, xe hạng A đã hết thời? Vẫn còn những giá trị cốt lõi
Dù đang gặp vô vàn khó khăn, nhà báo Đinh Văn Nam, người từng sở hữu một chiếc Hyundai Grand i10, cho rằng xe hạng A vẫn có giá trị riêng không thể thay thế, đặc biệt với người mới.
- Cảm giác lái tự tin: “Hatchback đuôi cụt giúp tôi tự tin khi lái phố, dễ đỗ, đuôi ngắn nên quay đầu linh hoạt hơn nhiều,” anh Nam chia sẻ. So với xe gầm cao hạng A (A-CUV) có trọng tâm cao, dễ tròng trành, hatchback hạng A mang lại cảm giác lái ổn định và chắc chắn hơn.
- Chi phí “nuôi xe” thấp nhất: Đây là một yếu tố cực kỳ quan trọng. “Lốp tốt chỉ dưới 1 triệu, trong khi xe hạng B khoảng 1,2 triệu. Dầu, nhớt hay vật tư cũng rẻ hơn. Nếu là người mới chuyển từ xe máy sang ô tô, tổng chi phí này thực sự đáng cân nhắc.”
- Sự thoải mái về tài chính: Sở hữu một chiếc xe vừa vặn với túi tiền và nhu cầu sẽ giúp người dùng không bị áp lực tài chính, thoải mái tận hưởng chiếc xe đầu đời.
4. Bài toán về giá: Lối thoát duy nhất cho xe hạng A
Các chuyên gia đều đồng tình rằng, vấn đề lớn nhất của xe hạng A hiện nay không nằm ở chất lượng sản phẩm, mà ở chiến lược định giá.
Hiện tại, dù phân khúc chỉ còn vài mẫu, mỗi tháng vẫn bán được khoảng 1.000 xe, cho thấy nhu cầu vẫn còn đó. Tuy nhiên, các hãng đang định giá quá cao, khiến khoảng cách với xe hạng B không đủ lớn để thuyết phục người mua.
“Nếu được giảm 10%, giá khởi điểm chỉ còn khoảng 400 triệu đồng, chắc chắn xe hạng A sẽ sôi động trở lại. Khi đó, khoảng cách giữa hatchback hạng A và sedan hạng B sẽ đủ lớn để người mua có lý do lựa chọn,” nhà báo Đinh Văn Nam nhận định.
Đây là một bài toán khó. Các hãng cần dũng cảm giảm giá để kích cầu, tăng sản lượng, từ đó giảm chi phí sản xuất. Nếu cứ chờ bán tốt mới giảm giá, cơ hội sẽ mãi trôi qua và phân khúc này có nguy cơ bị “khai tử” thực sự.
Kết luận
Xe hạng A đang mất dần lợi thế không phải vì chúng không còn tốt, mà vì các phân khúc xung quanh đang làm tốt hơn với mức giá ngày càng hấp dẫn. Tương lai của những chiếc xe nhỏ gọn này tại Việt Nam giờ đây phụ thuộc hoàn toàn vào tầm nhìn và sự quyết tâm của các nhà sản xuất. Liệu họ có chấp nhận giảm giá để cứu lấy cả một phân khúc, hay sẽ để nó dần chìm vào quên lãng? Câu trả lời sẽ sớm có trong thời gian tới.
