Việt Nam hiện thuộc nhóm 4 quốc gia có số lượng thương hiệu sản xuất, lắp ráp ô tô nhiều nhất khu vực ASEAN. Tuy nhiên, nếu xét về sản lượng xe xuất xưởng thực tế, khoảng cách giữa Việt Nam và các “ông lớn” như Thái Lan hay Indonesia vẫn còn rất đáng kể.
Toàn cảnh bản đồ sản xuất ô tô Đông Nam Á 2026
Ngành công nghiệp ô tô Đông Nam Á trong 5 năm qua đã chứng kiến những cuộc đổi ngôi ngoạn mục. Trong khi Thái Lan nỗ lực giữ vững vị thế “Detroit của châu Á”, Indonesia đang bứt tốc mạnh mẽ nhờ lợi thế về xe điện. Việt Nam, với sự vươn mình của VinFast, cũng đã ghi dấu ấn đậm nét nhưng vẫn đang loay hoay trong bài toán quy mô sản lượng.
1. Thái Lan: Vị thế “ngôi vương” đang bị lung lay?
Tính đến tháng 4/2026, Thái Lan vẫn dẫn đầu khu vực với 16 thương hiệu ô tô đặt nhà máy sản xuất. Tuy nhiên, sức mạnh của quốc gia này không còn tuyệt đối như trước:
- Sản lượng 2025: Đạt hơn 1,4 triệu xe.
- Thách thức: Bất ổn kinh tế làm sụt giảm doanh số nội địa. Chiến lược chuyển đổi sang xe điện (EV) của Chính phủ Thái Lan đang gây áp lực lên các hãng xe Nhật Bản (vốn mạnh về xe xăng và Hybrid).
- Sự dịch chuyển: Một số ông lớn như Subaru và Suzuki đã ngưng nhà máy tại đây để cơ cấu lại hoạt động, chuyển dịch sang Nhật Bản hoặc Indonesia.
2. Indonesia: “Thỏi nam châm” mới của ngành xe điện
Indonesia đang thu hẹp khoảng cách với Thái Lan xuống mức thấp nhất trong 10 năm qua. Năm 2025, quốc gia này xuất xưởng hơn 1,1 triệu xe, chỉ còn kém Thái Lan khoảng 300.000 chiếc.
- Lợi thế cạnh tranh: Trữ lượng Nickel khổng lồ giúp Indonesia trở thành cứ điểm sản xuất pin và xe điện của các hãng xe từ Mỹ, Trung Quốc và Hàn Quốc.
- Số lượng thương hiệu: Hiện có khoảng 15 hãng đặt nhà máy tại đây, bao gồm cả VinFast của Việt Nam (vận hành từ cuối 2025).
3. Việt Nam: Tiềm năng lớn nhưng quy mô còn khiêm tốn
Xếp thứ 3 về số lượng thương hiệu (14 hãng) nhưng Việt Nam đứng thứ 4 về sản lượng thực tế, sau cả Malaysia ở một số phân khúc.
- Sản lượng 2025: Đạt hơn 480.000 xe.
- Đặc điểm: Xe sản xuất tại Việt Nam chủ yếu phục vụ nhu cầu trong nước, tỷ lệ xuất khẩu chưa cao.
- Điểm sáng xe xanh: VinFast là hãng xe thuần điện duy nhất có nhà máy sản xuất bài bản. Các hãng khác như Wuling (TMT) vẫn dừng lại ở mức lắp ráp, hay Honda mới bắt đầu lắp ráp xe Hybrid (CR-V).
So sánh năng lực sản xuất giữa các quốc gia (Số liệu 2025 – 2026)
| Quốc gia | Số lượng thương hiệu | Sản lượng 2025 (Xe) | Thế mạnh chính |
| Thái Lan | 16 | > 1.400.000 | Xuất khẩu, Chuỗi cung ứng hoàn thiện |
| Indonesia | 15 | > 1.100.000 | Xe điện, Pin Lithium, Thị trường nội địa lớn |
| Việt Nam | 14 | > 480.000 | Tăng trưởng nhanh, Thương hiệu nội địa (VinFast) |
| Malaysia | 10 | ~ 450.000 | Bảo hộ thương hiệu nội địa (Perodua, Proton) |
Tương lai nào cho ngành ô tô Việt Nam?
Để rút ngắn khoảng cách với các nước láng giềng, ngành ô tô Việt Nam cần vượt qua những rào cản về quy mô thị trường và công nghiệp phụ trợ:
- Mở rộng xuất khẩu: Không chỉ phục vụ nội địa, các nhà máy cần hướng tới thị trường khu vực để tối ưu công suất.
- Đón đầu làn sóng xe xanh: Tận dụng xu hướng chuyển dịch từ xe xăng sang xe điện để thu hút đầu tư vào chuỗi cung ứng pin và linh kiện điện tử.
- Chính sách hỗ trợ: Cần những cơ chế đặc thù hơn để khuyến khích lắp ráp xe Hybrid và xe điện trong nước thay vì chỉ nhập khẩu.
Việt Nam đang có vị thế tốt về số lượng thương hiệu, nhưng để thực sự trở thành một “thế lực” sản xuất ô tô tại Đông Nam Á, chúng ta cần những bước đi đột phá về sản lượng và công nghệ xanh trong giai đoạn 2026 – 2030.
Thông tin tổng hợp từ Seaasia, VnExpress và dữ liệu thị trường tính đến tháng 4/2026.
